Minister Grapperhaus (Veiligheid) moet opschieten met verbeteren 112

Wie met zijn auto te water raakt en al zinkende 112 belt, kan er niet op rekenen dat de hulpverleners meteen uitrukken. Eerst dient er een sms afgewacht en beantwoord te worden. Dit bleek tijdens een mondeling overleg in de Tweede Kamer op 22 januari.

Het mondeling overleg over dit onderwerp vond plaats naar aanleiding van een uitzending van RTL Nieuws in het weekend ervoor. Madeleine van Toorenburg (CDA) sprak haar partijgenoot Ferdinand Grapperhaus, minister van Justitie en Veiligheid, er direct op aan. Zij had een jaar geleden al vragen over het functioneren van 112 gesteld, en het antwoord had haar de overtuiging gegeven dat het "heel rap in orde zou komen". Inmiddels heeft zich een tragedie afgespeeld waarbij een vrouw te water is geraakt en hulpdiensten haar niet tijdig konden vinden, voegde ze daaraan toe.
En dat is heel verbazingwekkend, ging ze verder. "Allerlei handige apps kunnen namelijk altijd metéén zien waar je bent. Ik krijg ongeveer dagelijks te horen waar al m'n vrienden zijn en ook als ik m'n telefoon kwijt ben, is die binnen no-time weer boven water. (...) Volgens mij zijn er heel erg veel mensen, misschien ook wel hier vandaag, die denken: als ik 112 bel, dan weet men heel snel waar ik ben. We zien regelmatig allerlei televisieprogramma's, of dat nou realityshows, krimi's of andere programma's zijn, waarin iemand de politie belt en dan hoort: blijft u rustig aan de lijn, we zijn al onderweg!"

Alleen voor Android
Een dag voor Van Toorenburg hierover begon, had minister Grapperhaus de Tweede Kamer al een brief over dit onderwerp gestuurd. Maar ze vroeg hem om ter plekke "in helegewonenmensentaal" uit te leggen waarom het in Nederland niet lukt om iets in orde te krijgen waarvan de meeste mensen denken dat het al in orde is.
Dat van die gewonemensentaal lukte maar ten dele, maar zichtbaar was wel dat de urgentie waarmee zijn partijgenote hem aansprak minister Grapperhaus niet ontging. Hij legde uit dat meldkamers nu met een locatiebepalingssysteem werken, het Verificatie Incident Locatiesysteem of VIL. Dat werkt met sms'jes. Er is ook een systeem waarbij dat niet zo is, Advanced Mobile Location ofwel AML. Dat wordt ingevoerd, maar het werkt alleen bij bellers met een Android-telefoon.
De reactie van Van Toorenburg was te voorspellen. Het duurt haar te lang en ze vindt het niet kunnen dat het nieuwe systeem kennelijk alleen een oplossing biedt voor Android-gebruikers. "Ik heb een jaar geleden schriftelijke vragen gesteld en hoorde dat de politie er toen al twee jaar mee bezig was. Dertien landen om ons heen hebben het gewoon netjes geregeld. Ik heb gehoord dat het 100 duizend euro heeft gekost."

Aanrijtijden
Hoe kort de spreektijd in dit mondelinge overleg ook was, Lilian Helder (PVV) en Ronald van Raak (SP) vielen hun CDA-collega bij. Van Raak vond het allemaal prachtig wat Grapperhaus over AML zei, maar: "Klopt het dat er nog steeds gebieden zijn in Nederland waar je 112 helemaal niet kunt bellen, zoals het oosten van Groningen? En als je wel contact krijgt, klopt het dan dat lang niet altijd de aanrijtijden worden gehaald door politie en andere hulpverleners?"
Grapperhaus beloofde om op alle vragen terug te komen, maar maakte ook alvast een voorbehoud. Hij was nu eenmaal geen minister van Telecommunicatie, zei hij. Daar gaat hij niet mee wegkomen, want hij is wel minister van Veiligheid, en in die capaciteit heeft hij zijn eerste brief over dit onderwerp ook opgesteld. De vraag is alleen hoeveel brieven hij er hierna nog over moet schrijven.