Deprimerende eindconclusie Preventie Beroepsziekten

27 september 2023

In 2018 is het 5-jarige programma Preventie Beroepsziekten (PPBZ) gestart met de aandacht voor het thema gevaarlijke stoffen. In 2020 is daar fysieke belasting aan toegevoegd, eerst met de focus op zwaar werk. Een jaar later startte de deelcampagne gericht op fysieke onderbelasting (vooral het verminderen van zitten).

In een overzichtsrapport over de activiteiten en opbrengsten blikt men terug op een aantal initiatieven die in het kader van dit programma zijn ondernomen. Zoals de campagnes:

‘Veilig Werken met [gevaarlijke] stoffen’,
‘Hoe TOP werk jij? Pak lichamelijke belasting aan’ en
‘Elk half uur even bewegen. Zet ook de stap!’.

Daarnaast is de eindevaluatie uit 2023 van het hele programma gepubliceerd waarin een opvallend deprimerende conclusie staat:

'Alles overziend is te concluderen dat er veel activiteiten zijn ingezet en dat deze vooral voor deelnemende brancheorganisaties en beroepsgroepen meerwaarde hebben gehad. Het programma heeft hen gestimuleerd met de thema’s gevaarlijke stoffen en fysieke belasting aan de slag te gaan. Het materiaal dat is ontwikkeld is ook in de toekomst beschikbaar via Arboportaal, en kan op langere termijn een doorwerking hebben.

De activiteiten hebben bij deelnemende branches en beroepsgroepen niet altijd een structurele doorwerking gehad, waarmee het programma toch vooral een tijdelijke impuls lijkt te hebben geboden. Het is de vraag in hoeverre branches de aandacht voor deze thema’s vasthouden in de praktijk, wanneer het gevoel van urgentie gering is. Voor het thema gevaarlijke stoffen wordt 56 hierbij door stakeholders veel verwacht van het nieuwe expertisecentrum Lexces. Voor fysieke belasting zal dit zich beperken tot de reguliere aandacht van TNO voor dit onderwerp. De insteek van het programma - gericht op ‘zachte instrumenten’ als communicatie en subsidies - kent beperkingen, en zal niet voldoende zijn om de groep werkgevers mee te krijgen die geen interesse of motivatie hebben om te investeren in de aanpak van risico’s. De TOP-coach trajecten bevestigen dat het animo vanuit werkgevers beperkt is en er veel inzet nodig is om hen tot verandering te bewegen. Om werkgevers in beweging te krijgen zijn vermoedelijk (ook) andere instrumenten nodig. Meer afstemming en samenwerking met de Nederlandse Arbeidsinspectie zou een manier kunnen zijn om daar invulling aan te geven.'

Bron: Arboportaal