Buisleidingen: nieuwe regels en meldplicht
De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) heeft gekeken naar meldingen over buisleidingen voor het vervoer van gevaarlijke stoffen in 2025. Uit deze informatie blijkt dat de invoering van de Omgevingswet en het gebruik van het Omgevingsloket invloed hebben op het aantal meldingen en op de kwaliteit ervan.
Sinds 1 januari 2024 gelden nieuwe regels voor buisleidingen met gevaarlijke stoffen. Het oude Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) is vervallen. In plaats daarvan gelden nu regels in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). Volgens deze regels moeten exploitanten veranderingen aan buisleidingen melden. Dit geldt bijvoorbeeld bij de aanleg van een leiding, een aanpassing of het stoppen van het gebruik.
Trial and error
Deze meldingen moeten worden gedaan via het Omgevingsloket. Dit loket is onderdeel van het Digitaal Stelsel Omgevingswet. De ILT ontvangt deze meldingen en publiceert ze, zodat omwonenden weten wat er in hun omgeving gebeurt.
In de praktijk bleek dat de meldplicht nog niet voor alle exploitanten duidelijk was. Veel exploitanten wisten niet precies wat zij moesten melden, wanneer zij dat moesten doen en hoe het werkt. Daardoor waren sommige meldingen onvolledig of niet juist.
Om dit te verbeteren heeft de ILT in 2024 en 2025 extra uitleg gegeven. Dit gebeurde via de website van de ILT, via publicaties in de Staatscourant en door informatie te delen met branchevereniging VELIN (Vereniging van Leidingeigenaren in Nederland) en met exploitanten zelf. Ook tijdens inspecties heeft de ILT aandacht besteed aan de meldplicht, om het bewustzijn te vergroten.
De cijfers over 2025 laten zien dat deze aanpak begint te werken. In dat jaar ontving de ILT 48 meldingen via het Omgevingsloket. Veel van deze meldingen waren echter nog niet correct. In totaal werden 44 meldingen als onjuist beoordeeld en slechts een klein deel werd daadwerkelijk gepubliceerd. Dit laat zien dat exploitanten nog moeten wennen aan de nieuwe regels en de bijbehorende procedures.
Steeds beter
Voor de veiligheid is dit een belangrijk aandachtspunt. Buisleidingen met gevaarlijke stoffen liggen verspreid door heel Nederland. Ze liggen vaak in landbouwgebieden of dicht bij woon- en werkgebieden. Goede en tijdige meldingen zijn nodig om risico’s voor de omgeving te beperken en om goed toezicht te kunnen houden.
De ILT benadrukt daarom dat duidelijke uitleg en naleving van de regels belangrijk blijven. Met gerichte communicatie, inspecties en het publiceren van meldingen wil de ILT zorgen voor betere informatie en meer veiligheid. In de komende jaren zal vooral de verdere invoering van de Omgevingswet bepalen hoe exploitanten omgaan met hun meldplicht en hoe open zij zijn over veranderingen in buisleidingen.
