Kent u het gevoel van thuiskomen in uw beroepsuitoefening? Ik wel. Deze week heb ik mogen genieten van verschillende ouderwetse wanpraktijken, van mezelf en van werknemers die met nog niet uitgetoolboxte doodsverachting volkomen overbodige taken ter hand nemen om ze vervolgens ook nog eens op de meest riskante manier uit te voeren. Zo heb ik een zelfrijdende hoogwerker de strijd zien verliezen van het drijfzand omdat de coureur in het bakje met het motto ‘gas is alles’ probeerde een zompige bouwput over te steken. Overbodig, omdat aan de overkant net zo’n hoogwerker stond; riskanter dan noodzakelijk omdat men ook over de puinverharding om de bouwput heen had kunnen rijden.  

De overmoedige lostrekactie met een rupsgrader en een sjorband leverde slechts een versplinterde cabineruit van de grader op. Dit omdat de haak van de ratel loskwam van het sleepoog van de hoogwerker. Een stevige harp of D-sluiting ertussen was aan te bevelen geweest, net als het gebruik van een sleepketting in plaats van een vijftons spanbandje.  De veerkracht van acht meter polyesterband in combinatie met een ratel van een kilo had weinig moeite met het triplexglas van de grader. De graderpiloot had net een nieuwe plastic eethoek vanwege een uitglijder vorige maand, op het ijzeren trapje naar de cabine. Aldus hoefde ik in de incidentenrapportage geen melding te maken van zijn gele boerenklompen (VVV-keur, geen CE), want sinds het verlies van zijn gebit had zijn verstand meer ruimte gekregen en zijn klompen een plekje in zijn fietsenschuurtje.

Bij de recuperatie van de spanband raakten eerst de machinist van de grader vast in het drijfzand en daarna diens voorgenomen redder, de aanpikker. De kraandrijver van de Liebherr LTM 1050 zat tijdens het gespartel met zijn ogen dicht van een sjekkie te genieten in de warme luchtstroom van zijn Webasto standkachel en ontsluimerde pas bij het zevende WhatsAppje in de appgroep ‘Mamma woar is mien pils?’. Toen hij zijn bril had teruggevonden onder de hijscode van de VVT en het erotisch puzzelboek, de kantelcabine horizontaal had gezet en de ruitenwisser had ingeschakeld kon hij het hijsblok boven de drenkelingen zwenken om ze uit hun veiligheidslaarzen en het zwomp te trekken en op hun soppende sokken op het droge te zetten.

Daarna volgde de hoogwerker, zo was de bedoeling. Die was weliswaar eenvoudig aan te slaan door een uit de keet geslofte aanpikker (appje gezien!), maar vergde net te veel van de kraan. De Liebherr drukte eerst een van zijn stempelplaten diep de bodem in en sloeg toen terminaal vast in de lastmomentbeveiliging.

Op zo’n moment belt men Flip of een andere veiligheidsconifeer. Niet omdat het inzicht van de veiligheidsfunctionaris op de bouwplaats hoger wordt ingeschat dat het eigen boerenverstand, maar omdat er wat zwaait als een incident niet wordt gemeld. Natuurlijk biedt de komst van de VK geen oplossing, maar het is wel een fijn excuus om shagjes te gaan staan roken in afwachting van een interview. Bovendien is het altijd leuk om de veiligheidsconifeer eens goed in zijn of haar hemd te zetten.

Al met al is het erg leerzaam om zelf eens in het drijfzand vastgezogen te staan, zonder hulp van een kraan (want die hing op half zeven) en vooralsnog blij met strak gestikte (strikt gestrakte) veiligheidspantoffels. Met enige mazzel blijven die wel aan de voeten hangen bij het opdrukken op de welwillend toegeworpen steigerplank. Probeer het vooral. Bedenk daarbij dat een mens in tegenstelling tot wat er in griezelfilms pleegt te gebeuren niet ten onder kan gaan in een moeras, noch in de meeste aardachtige drek of drijfzand, gewoon omdat Archimedes dat verbiedt: de dichtheid van nat zand is ruim tweemaal zo hoog als die van een veiligheidsconifeer, zelfs als die is toegerust met titanium heupen, gouden tanden en een ingebouwde defibrillator. Je zakt erin tot zeg maar de zak net op het zand rust. De laatste decimeters gaan gelukkig erg langzaam.

Voor wie geen zak heeft (of er geen zak om geeft hoe diep men met zijn poten in de klei kan staan): het is een ervaring die sterk louterend werkt. Ik beveel het van harte aan bij adspirant leidinggevenden, VK’s en andere betweters. Om de stemming er bij de omstanders goed in te brengen behoren het vloeken, het tieren en vervolgens het smeken tot het protocol, net als het minzaam glimlachen. Dat laatste ook bij de herinnering aan het voorval (die het slachtoffer met hulp van de collega’s zal achtervolgen tot zijn of haar pensioen). Wie al bijna met pensioen gaat kan zich deze en volgende week nog snel onsterfelijk maken, want het regent stevig door en er is vast een drassige bouwput te vinden waar nog wel een plekje te vinden is, ondanks de vaak gebrekkige ruimtelijke ordening. Neem uw telefoon mee en uw shag, vloei en aansteker (in de borstzak, niet in de buutze van de boks of de handtas). Ook de niet-rokers, want een LMRA gaat het beste tijdens het roken, net als het formuleren van uw eventuele laatste wens of het reproduceren van het Weesgegroet.