Mijn enkels doen nog zeer van de uitglijder op mijn klompen in de februarisneeuw. Sommige mensen hebben een discontinuïteit nodig om tot inzicht te komen (bij anderen is zelfs een coronacrisis ontoereikend). Ik brak zowat mijn enkels en had een functioneringsgesprek.

Zodoende zit ik op de heftruck in het magazijn van Scheurwater & Gortworst. Onze vaste heftruckheld Herrie is ziek en er zijn niet heel veel werknemers over die over een certificaat beschikken. Het mijne, dat ik formeel niet nodig had maar vanuit betrokkenheid bij ons veiligheidstheater toch maar heb gehaald komt onverwacht nog van pas. Bijna vijf jaar oud, dat wel. Ik ben er door mijn superieuren fijntjes op gewezen dat ik me bij mijn laatste beoordelingsgesprek bereid heb verklaard élk zich aandienend werk aan te vatten.

De certificaten van onze heftruckopleider, die uitsluitend in-company optreedt wegens gebrek aan ruimte en aan heftrucks, zijn vijf jaar geldig. Hij wordt niet vermeld in de SOG, maar daar doen wij in Ons Bedrijf niet aan mee. Net als aan de meeste coronamaatregelen, want die zijn na de eerste golf flink bekritiseerd en worden nu met voeten getreden, genegeerd en steeds bewuster terzijde geschoven. Tot mijn grote ergernis, want ik ben risicodrager en loop over van onderliggend lijden en een hinderlijk wankele medische conditie.

Dus zit ik fijn op de elektrische Toyota, zonder cabine, maar wel met wat Lebensraum om me heen. De oude Hyster Diesel, met nóg meer Lebensraum, heeft zoveel commentaar van arboprofessionals opgeleverd dat die nu vrij permanent onder een afdakje staat uit te rusten, moe van het uitademen van enorme hoeveelheden roet en fijnstof. In de dertig jaar dat Herrie en zijn voorgangers (aanvankelijk iedereen die daar zin in had) erop hebben rondgebruld heeft hij minstens zijn eigen aanzienlijke gewicht aan roet uitgebraakt. Dat is niet eens zo’n moeilijk rekensommetje, dat ik met de natte vinger uit het kalende hoofd kon uitvoeren. Daar heb ik de tijd voor op mijn muisstille Toyota. (Tokyo, I’m on my way. In my new Toyota, it’s not so far away..)

Tweehonderd tankjes diesel van 50 liter per jaar is 10.000 liter. Dat levert ongeveer 26.000 kilo kooldioxide op, en bij een oude diesel is 1 % pure kool nog heel redelijk. Een paar honderd kilootjes per jaar. Kool zijn de C-atomen uit de diesel (zware koolwaterstofverbinding C-heleboel, H-nogmeerhelebooel) die in de haast niet de kans hebben gekregen om met zuurstof te reageren, bijvoorbeeld omdat het te koud was (bij de winterstart), omdat ze met teveel tegelijk de cilinders in werden gespoten (de haast van Herrie) of doordat ze niet goed verneveld werden (door de sleetse hogedrukpomp en de lekke verstuivers).

Het na-de-zondvloedfilter dat ooit op de uitlaat gemonteerd is geweest is al snel in overspannen toestand afgevoerd wegens gebrekkig functioneren en een goed bod dat Diesel-Tinus erop uitbracht. Hieruit blijkt dat de economie het altijd zal winnen van milieu, klimaat, gezondheid en welzijn. Ik rook nog steeds en die kerncentrale gaat er wel komen. Onwillekeurig denk ik aan de lemmingen die Felix Gortworst tijdens mijn beoordelingsgesprek ter sprake bracht. Ik ben wat moe van alle beeldspraak, ook die van mezelf. Het zal met de verkiezingen samenhangen. Verkiezingen waar arbeidsveiligheid geen issue meer is. Waar veiligheid alleen nog te maken heeft met corona, met aanrandingskansen en met atoomenergie.

Onder het afdak hangt, precies boven de uitlaatpijp van de Hyster, een zwart zwaluwnest dat bij nadere beschouwing gewoon een centimeters dikke roetkoek blijkt te zijn. In onze binnenruimten is de roetlaag minder dik, want uitgesmeerd over honderden vierkante meters wand en plafond.

De Hyster wordt vooral gebruikt als ik er niet ben. In het weekend en als de andere heftruck zich in een gat heeft vastgereden, is omgevallen of als de accu’s zijn leeggereden op een plaats ver van het acculaadstation. De moderne heftruckchauffeur heeft al decennia geleden kennisgemaakt met de kilometerstress die nu de Teslarijder (Scheurwater) of – in ernstiger mate – de minder draagkrachtige milieubewusteling met kleinere accuutjes kwelt. Nu ben ik, hopelijk tijdelijk, die moderne heftruckchauffeur. Ik kijk regelmatig op het metertje, vooral voordat ik de hellingbaan naast het laadperron af rol (achterwaarts, want je staat zó achterstevoren met de stuurspeling en de bizarre gewichtsverdeling van dat ding). En elke keer ben ik weer dolblij als ik de stevige helling naar boven haal, nadat ik al twee keer aan het eind van de middag stil ben gevallen vlák voor ik het vlakke stuk bereikte.

Lachen op het laadperron. Niet door mij, want ik moet lopen, met mijn zwakke enkels. En ik weiger hulp van Diesel-Tinus, die graag even de Hyster voor me start. Zijn BHV-scootmobiel heeft dan wel een zwaailicht; hij sleept er geen heftruck mee weg. Ik ben een beetje een knutselaar, dus ik heb een kleine hulplader op het heftruckje geknutseld. Ik moet dan alleen een haspeltje met een lange kabel uitrollen naar de dichtstbijzijnde wandcontactdoos. Tien minuten laden geeft één minuut werktijd, wat net genoeg kan zijn om een onveilige situatie weg te nemen zonder daartoe een nóg onveiliger handeling met de diesel uit te voeren.

Mijn laadmodificatie is verantwoord en uitwendig aangebracht en kan fluks worden gedemonteerd bij de jaarlijkse keuring, want een acculader hoort niet op of in een heftruck. En je kunt wel uitleggen dat je met een laadstroom van tien ampère een enorm dikke (en lege) accu écht niet tot riskante gasvorming aanzet, het blijft een toevoeging die niet is meegenomen bij de CE-markering. Ik denk niet dat de Toyota-importeur mij op enige wijze schriftelijk zal bijstaan in mijn strijd voor de noodlader. Maar intussen dient het gemak de bejaarde mens.

Diesel-Tinus heeft een ontsmettingsgel-dispenser, een zwaailicht, een trekhaak én een defibrillator aan zijn scootmeubel geschroefd en overweegt een tapinstallatie voor de vrijmibo als dat weer is toegestaan. Als ik mijn taken als veiligheidskundige weer op mag pakken dan zal ik met Tinus eens een boom op gaan zetten over arbeidsmiddelen. Zijn BHV-scootmeubel was aanvankelijk een ludieke actie, maar dat was een jaar geleden. Inmiddels wordt het ding voor élke uitruk ingezet, behalve voor incidenten op de bovenverdieping, want met trappen heeft het geval wat moeite. Maar met wat extra aanrijtijd naar de directieburelen heeft de OR geen moeite. Hun kantoor zit op de begane grond.

Maar ik was aan het vertellen over mijn tijdelijke inzet op de heftruck. Eigenlijk bevalt het me wel. Ik heb uitgevogeld wat ik in een dag met één acculading kan doen en zie dat als een prettige limiet op mijn inspanningen. Niemand kan mij dwingen méér te doen dan Toy (zo noem ik mijn nieuwe vriend) toelaat. Hij is een soort sportmaatje met een hartaandoening; ik houd ‘m gemakkelijk bij en word nu eens niet gehinderd door mijn eigen tekortkomingen. Ik heb ook geen last meer van de voortdurende discussies met Herrie over zijn rijsnelheid en de noodzaak tot achteruitrijden (‘ja maar Flip, dat kost me m’n nek’ FdR: ‘en ook je hals’), over het laag houden van de vorken en de mast (2020 heeft weer twee overheaddeuren gekost) en over het verwijderen van de sleutels als hij het wapen stalt.

Heftruck rijden is leuk en het is zeer therapeutisch voor hen die gekweld worden door doemgedachten. Je moet er een beetje gevoel voor hebben (en een certificaat) maar je houdt als vanzelf afstand tot anderen en ruimte in je hoofd. Het is een snelheidsbegrenzer. Je komt heel snel tot het inzicht dat haasten averechts werkt. Hard door de bocht is uitgesloten en je leven bestaat uit LMRA’s. Zolang je maar zorgt dat de batterij van je arbeidsmiddel nét iets eerder is uitgeput dan die van jezelf zit je veilig.
Als ik het vriendelijk vraag, blijft Herrie vast nog wel even ziek.